دوشنبه 2 مهر 1397   05:41:54
.
  • ارسال به دوستان
نام ارسال کننده :  
ایمیل ارسال کننده:
نام دریافت کننده :
ایمیل دریافت کننده :  
موضوع ایمیل :
کد تصویری :
 
 
امتیاز دهی
 
 

آخرین گزارش های دفاتر

1397/1/21 سه‌شنبه
درس‌هایی از سیاست‌های ‌صنعتی اخیر در ژاپن


چکیده:
 

در این مقاله، با مروری بر مفهوم سیاست صنعتی، نحوه انتقال از سیاست‌های صنعتی سنتی به سیاست‌های صنعتی دانش بنیان در ژاپن مورد ملاحظه قرار گرفته است. به این منظور، مبانی نظری و ابزارهای تجربی این دو نوع سیاست صنعتی مقایسه شده‌اند.

سیاست‌های صنعتی مختلف از نظر نقش دولت و ابزارهای سیاستی متفاوتند. سیاست‌های صنعتی دانش بنیان برای تسهیل‌ هماهنگی بین شرکت‌های خصوصی و انتشار دانش، به دولت متکی هستند. در حالی که سیاست‌های صنعتی سنتی، به دولت به عنوان راهنمایی برای صنعتی شدن وابسته‌اند؛ به این ترتیب که دولت برنامه‌ها و طرح‌ها را ارائه نموده و منابع مولد در اقتصاد را تخصیص می‌‌دهد. تفاوت عمده در رابطه با ابزارهای سیاستی، اهمیت دادن به نوآوری توسط شرکت‌های خصوصی در همکاری با بخش عمومی در سیاست‌های صنعتی دانش بنیان است، در حالی که سیاست‌های سنتی بیشتر بر تأثیر فناوری و حضور قوی دولت در هدایت عامدانه توسعه فناوری تاکید دارند.

سياست‌های توسعه صنعتی در ژاپن، از دهه 1970 به سمت اقتصادی سرمايه محور و دانش‌بنیان تغییر یافته است. یکی از جنبه‌های مهم سیاست‌های صنعتی اخیر در ژاپن، تاکید بر تغییرات صورت گرفته در اقتصاد جهانی و تغییر ماهیت تولید در اقتصاد مدرن است به این ترتیب که سیاست‌ها از حمایت از صنایع نوپا در بازارهای اداره شده به سمت ارتقاء پویایی بخش خصوصی برای توسعه تکنولوژی در شرایط بازار رقابتی تغییر یافته است. با این تغییر در سیاست‌های صنعتی طی سال‌های اخیر، ابزارهای سیاستی جدیدی شکل گرفته‌اند. شرکت‌های ژاپنی رقابت در بازارهای جهانی را بویژه در صنایع با تکنولوژی بالا، واگذار کرده‌اند. از دهه 1990 دولت ژاپن، در تصمیم‌گیری‌های اقتصادی استقلال خود را در مقابل شرکت‌های خصوصی از دست داده و رهبری دولت عمدتا با پویایی بازار جایگزین شده است. با تحولات اخیر در اقتصاد جهانی پس از بحران مالی جهانی در سال‌های 2008-2007 و متعاقبا پس از ظهور چین به عنوان یک رقیب خطرناک در بازارهای جهانی صنایع با تکنولوژی بالا، مباحث جدیدی در ژاپن در مورد نقش دولت آغاز شده و مفهوم "سیاست صنعتی" دوباره مورد توجه قرار گرفت. با این حال، برخلاف سال‌های 1960 و 1970، انتظار می‌رود که در حال حاضر دولت به جای مدیریت بازار، به‌عنوان تسهیل‌ کننده هماهنگی و انتشار دانش، فعالیت کند.

اقدامات بسیاری برای کمک به شرکت‌های ژاپنی و به منظور بهبود رقابت‌پذیری آنها توسط دولت صورت گرفته است. در حالی که سیاست‌های سنتی صنعتی به درستی توسط اقتصاددانان به عنوان نوعی سیاست مداخله‌گرانه دولت برای اصلاح ناکارایی بازار مورد استفاده قرار می‌گیرد، این استدلال که سیاست‌های اخیر صنعتی، دخالت دولت را شامل نمی‌شود، گمراه کننده است. دولت ژاپن، نقش مهمی در واسطه‌گری منافع بین شرکت‌های صنعتی، بخش دولتی و اخیرا شرکت‌های خارجی ایفا کرده است. برخی از تغییرات اخیر در سیاست‌های دولت ژاپن به شرح زیر است:

  • اصلاح قوانین مختلف
  • ترویج ادغام و مالکیت، از جمله برای شرکت‌های خارجی
  • مقررات‌زدایی از بازار کار برای انجام اقدامات انعطاف‌پذیر که به شرکت‌ها در اقتصادی کردن هزینه‌های نیروی کار کمک می‌کند.
  • ترویج عقلانیت و متنوع‌سازی فعالیت‌های صنعتی
  • کاهش مالیات شرکت‌ها

با اتخاذ سیاست‌های صنعتی جدید، دولت ژاپن بر افزایش رقابت‌پذیری صنایع تمرکز نموده و بر حمایت از این صنایع با انجام اقدامات زیر تاکید ویژه‌ای دارد.

  1. جذب نیروی انسانی ماهر راکد از خارج از کشور
  2. ایجاد مراکز استراتژیک
  3. کاهش نرخ مالیات شرکت‌ها برای افزایش رقابت در برابر شرکت‌های خارجی
  4. سیاست‌های رقابتی و اتخاذ قوانینی برای نظارت بر ادغام‌ها به‌منظور افزایش رقابت
  5. تقویت همکاری دولت، صنعت و دانشگاه.
سیاست تجاری که همگرایی با بازارهای خارجی به ویژه در آسیا و سرمایه‌گذاری‌های عمومی تحقیق و توسعه را بهبود می‌بخشد.


 
ناشر:دفتر مطالعات توسعه بخش خصوصی، رقابت پذیری و بهره‌وریناشر اصلی:معاونت امور اقتصادیمترجم:زینب کسرائی
فايل هاي مربوطه :
درس‌هايي از سياست‌هاي ‌صنعتي اخير در ژاپن.pdf1.12 MB

 
امتیاز دهی
 
 

نسخه قابل چاپ